ต้องเปิดเผย...เรื่องที่นินทากระนั้นหรือ ?

โดย ชัยคฺ มุฮัมมัด ศอลิหฺ อัล-มุนัจญิด

อิบนุ อับดุรรอูฟ  แปลและเรียบเรียง

คำถาม: ฉันได้นินทาคนบางคนและอีกหลาย ๆ คน ฉันได้ให้ร้ายคนอื่น ๆ ในเรื่องที่พวกเขาบริสุทธิ์ คำถามก็คือ การเปิดเผยเรื่องนี้ให้แก่พวกเขาพร้อม ๆ กับการขออภัยถือว่าเป็นเงื่อนไขในการเตาบะฮฺหรือไม่ หากว่าไม่ใช่เงื่อนไข แล้วฉันจะกลับเนื้อกลับตัวอย่างไร? 

 
คำตอบ: ประเด็นปัญหานี้ขึ้นอยู่กับการประเมินระหว่างผลประโยชน์และความเสียหาย
            หากการบอกเรื่องที่ได้นินทาและให้ร้ายพวกเขาไม่ทำให้พวกเขาโกรธ หรือไม่ไปเพิ่มอารมณ์โมโหหรือความสะเทือนใจให้มากขึ้น ก็ควรเปิดเผยให้พวกเขาทราบ และขอการอภัยจากพวกเขา แม้แต่จะเป็นการใช้ถ้อยคำกว้าง ๆ ก็ตาม ดังบางคนกล่าวว่า “แท้จริงฉัน ได้กระทำผิดในสิทธิของท่านในอดีตที่ผ่านมา” หรือ “ฉันได้อธรรมต่อท่านด้วยวาจา และขณะนี้ฉันได้กลับเนื้อกลับตัวต่ออัลลอฮฺแล้ว ขอให้ท่านอภัยแก่ฉันด้วย” โดยไม่ต้องมีการแจกแจงรายละเอียด แค่นี้ก็เพียงพอแล้ว

            หากว่าการบอกพวกเขาในเรื่องที่นินทาหรือเรื่องที่ให้ร้ายลงไป จะทำให้พวกเขาโกรธแค้น และได้เพิ่มความโมโหและความโกรธเคืองขึ้น บางทีโดยทั่วไปแล้วจะเกิดเช่นนี้ขึ้น หรือว่าการบอกด้วยถ้อยคำกว้าง ๆ นั้นอาจไม่เป็นที่พึงพอใจแก่พวกเขา ยกเว้นต้องเปิดเผยรายละเอียด ซึ่งเมื่อพวกเขาได้ฟังแล้ว ก็จะเพิ่มความเกลียดชังต่อเขา ดังนั้น โดยพื้นฐานก็ไม่จำเป็นสำหรับเขาที่จะบอกเล่าให้แก่พวกเขาเหล่านั้นทราบ เพราะว่าชะรีอะฮฺ(กฎหมายอิสลาม)นั้นไม่สิ่งในเรื่องที่จะก่อให้เกิดความเสียหายมากขึ้น

            การเปิดเผยให้แก่คน ๆ หนึ่งทราบเรื่อง ซึ่งก่อนรับฟังเขายังอยู่ในสภาพที่สุขใจ แต่พอได้ยินก็กลายเป็นเหตุให้เกิดความชิงชังผลเช่นนี้นั้นขัดแย้งกับเจตนารมณ์ของชะรีอะฮฺในเรื่องที่เกี่ยวกับการสมานหัวใจและการก่อให้เกิดความรักซึ่งกันและกันระหว่างมุสลิม

          
            บางทีการบอกเรื่องให้ทราบเป็นเหตุนำไปสู่การเป็นศัตรูกัน ซึ่งหัวใจของผู้ที่ถูกนินทาไม่อาจขจัดความเกลียดชังต่อผู้ที่นินทาเขาได้เลยหลังจากนั้นเป็นต้นไป

            ในสภาพเช่นนี้ ย่อมพอเพียงแล้วที่การเตาบะฮฺให้มีแค่ประเด็นดังต่อไปนี้

            1.ให้มีความเสียใจ และขอการอภัยต่ออัลลอฮฺ พร้อมกับใคร่ครวญในความน่าเกลียดของบาปชนิดนี้ และเชื่อว่ามันเป็นสิ่งต้องห้าม

            2.ให้บอกต่อคนที่ฟังการนินทาหรือการใส่ร้ายว่า เขาพูดไม่จริง และต้องชี้แจงให้ความบริสุทธิ์ต่อผู้ที่ถูกใส่ร้าย

            3.ให้ยกย่องชมเชยความดีงามแก่บุคคลที่เขาได้นินทาในวงสนทนาต่าง ๆ ที่เคยร่วมอธรรมต่อบุคคลผู้นั้น และให้กล่าวถึงลักษณะที่ดีงามของเขาด้วย

            4.ให้ปกป้องจากคนที่นินทาเขา ให้โต้แย้งเมื่อมีคนใดคนหนึ่งพยายามจะกล่าวถึงเขาในทางที่เสื่อมเสีย

            5. ให้ขอการอภัยโทษจากอัลลอฮฺให้แก่เขา เมื่อเขาไม่อยู่แล้ว (ดู อัล-มะดาริจญฺ 1/291, อัล-มุฆฺนียฺ พร้อมคำอธิบาย 12/78)  

            โอ้ พี่น้องมุสลิม ขอให้สังเกตว่า ความแตกต่างระหว่างสิทธิต่าง ๆ ในด้านทรัพย์สินและอาชญกรรมทางร่างกาย กับการนินทาว่าร้าย สำหรับสิทธิทางทรัพย์สินนั้น เจ้าของมันจะได้รับประโยชน์ หากผู้ที่ละเมิดสิทธิได้เปิดเผยมันให้ทราบ และคืนมันแก่เจ้าของ เขาย่อมมีความดีใจต่อการกระทำเช่นนี้ ด้วยเหตุนี้จึงไม่อนุญาตให้ปกปิดซ่อนเร้นมัน ซึ่งตรงข้ามกับสิทธิในด้านเกียรติยศ ซึ่งการเปิดเผยให้ทราบนั้นไม่เพิ่มอะไรขึ้นมาเลย นอกจากความเสียหายและการยั่วยุ

.............................................